Chùa Cây Khế là một điểm di tích nằm trong Quần thể di tích danh thắng Hương Sơn. Trong hệ thống các tuyến tham quan của Chùa Hương, chùa thường được nhắc đến cùng khu vực Long Vân, gần Chùa Long Vân và Động Long Vân. Đây không phải là điểm đông khách nhất trong mùa lễ hội, nhưng lại có vẻ riêng, phù hợp với những ai muốn tìm một không gian yên tĩnh hơn giữa núi rừng Hương Sơn.

Tên gọi Chùa Cây Khế gắn với hình ảnh một cây khế cổ từng hiện diện tại khu vực chùa. Theo những ghi chép và lời kể được lưu truyền, cây khế ấy có tuổi đời rất lâu, trở thành dấu ấn quen thuộc để người dân và du khách gọi tên ngôi chùa. Trong văn hóa dân gian Việt Nam, cây cổ thụ ở không gian chùa thường không chỉ là một bóng mát, mà còn là chứng nhân của thời gian, gắn với ký ức, niềm tin và sự linh thiêng của nơi thờ tự.

Không gian Chùa Cây Khế mang dáng vẻ của một ngôi chùa núi. Chùa không nổi bật bởi quy mô kiến trúc lớn, mà bởi sự gần gũi với cảnh quan tự nhiên. Đường lên chùa có những đoạn qua núi, qua cây, tạo cảm giác người đi lễ đang rời dần sự ồn ào để bước vào một khoảng không gian trầm lắng. Chính sự kín đáo ấy làm nên nét hấp dẫn của Chùa Cây Khế.

Về tín ngưỡng, Chùa Cây Khế là nơi thờ Phật, nơi du khách và Phật tử dừng lại lễ bái, cầu bình an và vãn cảnh. Trong không gian Hương Sơn, những ngôi chùa nhỏ như Chùa Cây Khế góp phần làm đầy thêm hệ thống di tích, giúp người tham quan hiểu rằng Chùa Hương không chỉ có tuyến Hương Tích nổi tiếng, mà còn có nhiều điểm lặng hơn, mỗi nơi giữ một câu chuyện và một tên gọi riêng.

Đến Chùa Cây Khế, điều đáng nhớ không chỉ là mái chùa hay cảnh núi, mà còn là cảm giác về một nơi thờ tự bình dị, nằm nép mình giữa thiên nhiên. Ở đó, tên chùa, bóng cây, lối núi và khói hương cùng tạo nên một không gian thanh tĩnh. Trong tổng thể Quần thể di tích danh thắng Hương Sơn, Chùa Cây Khế góp thêm một nét mộc mạc, giúp hành trình khám phá Chùa Hương trở nên sâu hơn, chậm hơn và giàu cảm xúc hơn.