Chạm vào điểm trên sơ đồ để nghe. Quét mã QR gần bạn nhất để biết vị trí của bạn trên sơ đồ.
Chùa Keo là một trong những ngôi chùa cổ nổi tiếng bậc nhất của vùng Thái Bình cũ, tiêu biểu cho nghệ thuật kiến trúc gỗ truyền thống ở đồng bằng Bắc Bộ. Chùa có tên chữ là Thần Quang tự, thường được gọi là Chùa Keo Thái Bình để phân biệt với Chùa Keo Hành Thiện ở Nam Định. Theo tư liệu của Cục Di sản văn hóa, Chùa Keo Thái Bình được dựng năm 1632, sau cuộc di dời của cư dân ấp Keo cũ do trận lụt lớn năm 1611.
Không chỉ là nơi thờ Phật, Chùa Keo còn là nơi thờ Thánh Dương Không Lộ, vị thiền sư nổi tiếng trong đời sống tín ngưỡng dân gian vùng châu thổ sông Hồng. Bởi vậy, chùa mang mô hình “tiền Phật hậu Thánh”, vừa là không gian Phật giáo, vừa là nơi tưởng niệm một nhân vật được nhân dân tôn kính. Cục Di sản văn hóa cũng ghi nhận chùa còn thờ những người có công lớn trong việc dựng chùa.
Điểm đặc biệt nhất của Chùa Keo là quy mô kiến trúc lớn và bố cục hài hòa. Toàn bộ di tích gồm nhiều hạng mục nối tiếp trên một trục chính, từ tam quan, hồ nước, sân chùa, khu thờ Phật, khu đền Thánh đến gác chuông. Theo hồ sơ di tích, Chùa Keo Thái Bình có 21 hạng mục lớn nhỏ với 154 gian, được xem là một trong những công trình tiêu biểu của dạng thức chùa “trăm gian” ở Việt Nam.
Trong quần thể ấy, gác chuông Chùa Keo là công trình gây ấn tượng mạnh nhất. Gác chuông bằng gỗ, nhiều tầng mái, các đầu đao cong mềm, hệ khung và mảng chạm khắc thể hiện kỹ thuật dựng gỗ tinh xảo của nghệ nhân xưa. Nhìn từ xa, gác chuông vươn lên giữa những mái ngói cổ, tạo nên hình ảnh vừa thanh thoát, vừa uy nghiêm, được xem là biểu tượng kiến trúc của Chùa Keo.
Bên cạnh kiến trúc, Chùa Keo còn lưu giữ hệ thống di vật, cổ vật phong phú. Cục Di sản văn hóa cho biết di tích hiện lưu giữ 197 di vật, cổ vật gắn với lịch sử hình thành và phát triển của chùa từ thế kỷ XVII đến nay, được làm từ nhiều chất liệu như gỗ, đá, đồng. Đây là nguồn tư liệu quý để tìm hiểu đời sống tôn giáo, mỹ thuật và văn hóa làng xã Bắc Bộ.
Lễ hội Chùa Keo cũng là một nét văn hóa đặc sắc. Trước đây, chùa thường mở hội hai lần trong năm: hội xuân vào mùng 4 tháng Giêng và hội mùa thu từ ngày 13 đến 15 tháng 9 âm lịch. Hội mùa thu là lễ trọng lớn nhất, gắn với Thiền sư Không Lộ, có rước kiệu, lễ Thánh, bơi thuyền, cùng nhiều nghi thức và trò diễn dân gian.
Năm 2012, Chùa Keo được xếp hạng Di tích quốc gia đặc biệt, khẳng định giá trị nổi bật của di tích về lịch sử, văn hóa, khoa học và kiến trúc nghệ thuật. Đến Chùa Keo, du khách không chỉ vãn cảnh một ngôi chùa cổ, mà còn được cảm nhận vẻ đẹp lắng sâu của làng quê Bắc Bộ, nơi tiếng chuông, mái ngói, hồ nước và những nếp nhà gỗ cùng tạo nên một không gian di sản trang nghiêm, thanh bình.