Đền Nghè là một trong những di tích lịch sử – văn hóa tiêu biểu của trung tâm Hải Phòng. Đây là nơi thờ Nữ tướng Lê Chân, người được nhân dân tôn kính là bậc tiền nhân có công khai phá vùng đất An Biên xưa, đặt nền móng cho sự hình thành thành phố Hải Phòng ngày nay. Trong không gian đô thị hiện đại, Đền Nghè vẫn giữ được vẻ trang nghiêm, cổ kính, trở thành điểm dừng quan trọng trên hành trình tìm hiểu lịch sử và bản sắc của thành phố Cảng.

Theo tư liệu của thành phố Hải Phòng, Nữ tướng Lê Chân quê ở làng An Biên, vùng Đông Triều. Bà đến khu vực ngã ba sông Tam Bạc đổ vào sông Cấm, lập ấp Vẻn, sau đổi thành An Biên Trang. Khi cuộc khởi nghĩa Hai Bà Trưng bùng nổ, bà hưởng ứng chống quân Đông Hán và trở thành một nữ tướng tài ba trong buổi đầu lịch sử dân tộc. Vì vậy, ký ức về Lê Chân ở Hải Phòng không chỉ gắn với một nhân vật thờ phụng, mà còn gắn với câu chuyện mở đất, giữ đất và tinh thần độc lập của cư dân vùng cửa biển.

Đền Nghè ban đầu là một ngôi miếu nhỏ lợp tranh do nhân dân lập nên để tưởng nhớ công lao của bà. Đến năm 1919, miếu được xây dựng khang trang hơn. Công trình hiện nay mang phong cách kiến trúc thời Nguyễn đầu thế kỷ XX, gồm tam quan, bái đường, thiêu hương, hậu cung, giải vũ, nhà bia, khu tượng voi đá, ngựa đá và tòa tứ phủ. Những lớp kiến trúc này tạo nên một không gian thờ tự vừa sâu lắng, vừa giàu giá trị mỹ thuật dân gian.

Đền Nghè cũng là một trong những không gian quan trọng của Lễ hội truyền thống Nữ tướng Lê Chân. Lễ hội được ghi vào danh mục Di sản văn hóa phi vật thể quốc gia năm 2016 và tổ chức hằng năm vào ngày mồng 7, mồng 8, mồng 9 tháng Hai âm lịch. Trong dịp lễ hội, Đền Nghè, Đình An Biên và khu vực Tượng đài Nữ tướng Lê Chân cùng trở thành những điểm thực hành nghi lễ, rước, dâng hương và sinh hoạt văn hóa cộng đồng.

Đặc biệt, Đền Nghè còn lưu giữ “Bộ kim phẩm Đền Nghè”, gồm 22 hiện vật là đồ trang sức đầu thế kỷ XX được dâng vào cung cấm Đền Nghè và đã được công nhận là Bảo vật quốc gia. Điều này cho thấy chiều sâu văn hóa, tín ngưỡng và vị thế đặc biệt của di tích trong đời sống tinh thần của người Hải Phòng.

Với du khách, Đền Nghè là điểm nên ghé khi khám phá nội đô Hải Phòng. Từ đây có thể kết nối với Tượng đài Nữ tướng Lê Chân, Hồ Tam Bạc, Nhà hát Lớn, Quán Hoa, Nhà Kèn và các tuyến phố trung tâm. Đến với Đền Nghè, du khách không chỉ thắp nén hương tưởng niệm một nữ tướng anh hùng, mà còn cảm nhận được chiều sâu lịch sử của vùng đất An Biên trong lòng Hải Phòng hôm nay.