Đền Thanh Nhàn tọa lạc tại thôn Trung Na, xã Nội Bài, thành phố Hà Nội. Đền còn được gọi là đền Tam Tổng, do ba tổng xưa là Cổ Bái, Kim Anh và Gia Thượng cùng hợp sức xây dựng và duy trì việc thờ tự. Ngôi đền nằm trên tuyến đường cổ gắn với truyền thuyết Thánh Gióng đánh giặc Ân, mang đậm dấu ấn văn hóa dân gian và tín ngưỡng truyền thống của cư dân địa phương.

Căn cứ vào các đạo sắc phong và văn bia hiện còn lưu giữ tại đền, có thể xác định đền Thanh Nhàn được khởi dựng từ cuối thế kỷ XVI. Trong thời kỳ kháng chiến chống thực dân Pháp, năm 1947, ngôi đền bị phá hủy, chỉ còn lại cung Đệ nhất. Sau chiến tranh, nhân dân địa phương đã tiến hành phục dựng đền trên nền cũ, lần lượt khôi phục cung Đệ nhị và cung Đệ tam, vừa bảo tồn giá trị lịch sử, vừa đáp ứng nhu cầu sinh hoạt tín ngưỡng của cộng đồng.

Về kiến trúc, đền Thanh Nhàn gồm bốn cung chính, được bố cục theo kiểu "chữ tam" trên thế đất đồi cao dần, bao gồm: cung Tiền tế, cung Đệ tam, cung Đệ nhị và cung Đệ nhất. Ba cung Tiền tế, Đệ tam và Đệ nhị đều được xây dựng theo kết cấu ba gian hai dĩ, trong đó gian giữa rộng hơn, tạo sự cân đối và trang nghiêm.

Ba cung đệ nhị, đệ tam và tiền tế cùng có diện tích 7mx11.5m, cùng có 3 gian 2 dĩ, gian chính giữa rộng 3.3m, hai gian bên 2.6m và 2 dĩ 1.5m. Các vì của ba cung đều làm theo kiểu vì kèo của hậu cung. Kèo tuột quá giang gối cột có tiền kẻ hậu bẩy, bào trơn đóng bén kiểu thức đơn giản. Cung đệ nhị hàng cột trung tâm trước có chứa bậu ghép của ván bưng kín dưới trên ghép trấn song thoáng theo kiểu “thượng song hạ bản”. Cung đề nhị và cung đệ tam được làm thoáng không xây tường. Cung đệ tam có xây gạch kín giá trước và chừa 3 của ở phía trước. Bên phải của cung đệ nhị là nhà mẫu của chùa, bên trái là nhà bá bình nơi nấu bếp và nghỉ ngơi của các cụ thủ từ. Cung đệ nhị có 3 cột, phía sau là cột gạch, cột hiện đơn giản ở phía trước đòn kẻ. Bẩy của cung đệ tam có cột hiên đón, còn bẩy của cung tiền tế và kẻ cung đệ tam gối lên tường không làm cột hiên đón. Các cùng đều làm đầu hồi bít.

Hậu cung có 3 vì, 6 cột, các cột có đường kính 28-30cm được sơn son, có 3 bộ vì kèo thiết kế theo kiểu kèo tuột, 2 trụ trốn đón thượng lương. Hai đầu cột thả bẩy gối tường có xà don ghép cột đè tường. Diện tích thông thuỷ là 6,4mx6,5m. Giữa lòng cột chính giữa hậu cung có một bục đã xanh cao 5.5m, dài 2.4m, rộng 2.1m, trên bục để tượng Đức Thánh. Phía trước có bục nhỏ hơn để các đồ tế lễ và làm lễ của khách thập phương. Từ hậu cung tức cung đệ nhất ra cung đệ nhị là tường xây có chứa 3 cưa, cửa chính rộng, hai bên cửa hẹp.