Đền Trần Hưng Yên là một trong những di tích tiêu biểu nằm trong quần thể di tích quốc gia đặc biệt Phố Hiến. Ngôi đền tọa lạc bên hồ Bán Nguyệt, giữa không gian cổ kính của vùng thương cảng xưa, nơi từng gắn với câu nói quen thuộc: “Thứ nhất Kinh Kỳ, thứ nhì Phố Hiến”.

Đền thờ Hưng Đạo Đại Vương Trần Quốc Tuấn, vị anh hùng dân tộc, nhà quân sự kiệt xuất của vương triều Trần. Trong tâm thức dân gian, ông được tôn kính là Đức Thánh Trần, người có công lớn trong các cuộc kháng chiến chống quân Nguyên – Mông thế kỷ XIII. Tương truyền, khu vực đền Trần từng là nơi Hưng Đạo Đại Vương chọn làm điểm đóng quân do có vị trí chiến lược quan trọng trong Phố Hiến xưa.

Theo tư liệu di tích, đền được khởi dựng vào khoảng đầu thế kỷ XIV, sau khi Hưng Đạo Đại Vương qua đời. Trải qua nhiều lần tu bổ, công trình hiện nay mang đậm dấu ấn kiến trúc cuối thời Nguyễn. Đền có kết cấu kiểu chữ Tam, gồm tiền tế, trung từ và hậu cung. Các lớp mái, hệ khung gỗ, cửa võng, hoành phi, câu đối và không gian thờ tự tạo nên vẻ trang nghiêm, cổ kính.

Bên trong đền còn lưu giữ nhiều hiện vật quý như ngai thờ, bia đá, đại tự, câu đối, cửa võng và 15 đạo sắc phong thời Nguyễn. Những di vật này không chỉ có giá trị nghệ thuật, mà còn là nguồn tư liệu quan trọng để tìm hiểu về tín ngưỡng thờ Đức Thánh Trần và lịch sử văn hóa Phố Hiến.

Hằng năm, Đền Trần Hưng Yên có lễ hội truyền thống vào ngày mùng 8 tháng 3 và ngày 20 tháng 8 âm lịch. Đây là dịp nhân dân và du khách dâng hương tưởng niệm chiến thắng Bạch Đằng, ngày hóa của Đức Thánh Trần, đồng thời tham gia các nghi lễ và sinh hoạt văn hóa dân gian. Đến với Đền Trần Hưng Yên, du khách không chỉ chiêm bái một di tích linh thiêng, mà còn cảm nhận được tinh thần yêu nước, khí phách Đông A và chiều sâu văn hóa của vùng Phố Hiến.