Khu di tích Truông Bồn là một địa chỉ lịch sử thiêng liêng của Nghệ An, gắn với tuyến đường chiến lược 15A trong cuộc kháng chiến chống Mỹ. Truông Bồn là đoạn đèo dốc thuộc xã Bạch Hà, tỉnh Nghệ An; trước đây địa danh này thuộc xã Mỹ Sơn, huyện Đô Lương. Trong những năm chiến tranh, nơi đây giữ vị trí đặc biệt quan trọng, kết nối nhiều tuyến giao thông huyết mạch để chi viện sức người, sức của từ hậu phương miền Bắc vào chiến trường miền Nam.

Tên gọi Truông Bồn từ lâu đã gợi nhớ đến một “tọa độ lửa” ác liệt. Địa hình nơi đây có đồi núi, dốc hẹp, thung sâu và tuyến đường xuyên qua vùng hiểm trở. Chính vì vai trò giao thông quan trọng ấy, Truông Bồn từng là trọng điểm bị máy bay Mỹ đánh phá dữ dội, nhằm cắt đứt mạch vận chuyển ra tiền tuyến. Nhưng trong bom đạn, các lực lượng bộ đội, công an, thanh niên xung phong, dân công hỏa tuyến và nhân dân địa phương vẫn ngày đêm bám đường, san lấp hố bom, giữ cho tuyến đường không bị tắc.

Sự kiện xúc động nhất gắn với Truông Bồn là ngày 31 tháng 10 năm 1968. Khi đang làm nhiệm vụ bảo đảm giao thông, 13 chiến sĩ thanh niên xung phong của Đại đội 317, Tổng đội Thanh niên xung phong Nghệ An đã anh dũng hy sinh. Họ gồm 11 cô gái và 2 chàng trai, tuổi đời còn rất trẻ. Sự hy sinh ấy đã trở thành biểu tượng bất tử của lòng dũng cảm, tinh thần xả thân và khát vọng thống nhất đất nước.

Ngày nay, Khu di tích Truông Bồn được xây dựng khang trang trên diện tích hơn 217.000 mét vuông, với nhiều hạng mục tưởng niệm, nhà truyền thống, khu mộ 13 liệt sĩ thanh niên xung phong, quảng trường, sân lễ và không gian cây xanh. Di tích lịch sử Truông Bồn được công nhận là Di tích lịch sử quốc gia năm 1996, trở thành nơi tưởng niệm, tri ân và giáo dục truyền thống cách mạng cho các thế hệ.

Đến Truông Bồn, du khách không chỉ tham quan một di tích lịch sử, mà còn lắng lại trước một vùng đất thấm đẫm ký ức. Mỗi nén hương dâng lên nơi đây là lời nhắc nhớ về sự hy sinh của những con người đã hiến trọn tuổi xuân cho Tổ quốc. Giữa không gian yên bình hôm nay, Truông Bồn vẫn vang lên câu chuyện về lòng yêu nước, ý chí kiên cường và đạo lý uống nước nhớ nguồn của dân tộc Việt Nam.