Phủ Tây Hồ nằm trên bán đảo lớn nhô ra giữa Hồ Tây, nay thuộc phường Tây Hồ, Hà Nội, gắn với khu Quảng An – Nghi Tàm cũ. Giữa không gian mặt nước rộng mở, nơi đây là một trong những trung tâm tín ngưỡng thờ Mẫu nổi tiếng nhất của Thủ đô, thu hút đông đảo người dân và du khách đến dâng hương, cầu bình an, tài lộc và may mắn.

Phủ thờ Thánh Mẫu Liễu Hạnh, một trong “Tứ bất tử” trong tín ngưỡng dân gian Việt Nam. Theo truyền thuyết, bà là Quỳnh Hoa, con gái thứ hai của Ngọc Hoàng, bị đày xuống trần gian vì làm vỡ chén ngọc. Khi chu du qua vùng Hồ Tây, thấy cảnh sắc hữu tình, bà dừng lại mở quán, ngâm thơ, xướng họa cùng các bậc văn nhân. Trong tâm thức dân gian, Mẫu Liễu Hạnh không chỉ là vị thần linh thiêng mà còn là hình tượng người mẹ che chở, ban phúc, trừ tà, giúp dân an cư lạc nghiệp.

Theo các tư liệu công khai, Phủ Tây Hồ được xây dựng khoảng thế kỷ XVII. Công trình không quá đồ sộ nhưng có bố cục thờ tự phong phú, gồm các lớp không gian như tam quan, sân phủ, phương đình, tiền tế, cung thờ Mẫu và các ban thờ trong hệ thống tín ngưỡng Tam phủ, Tứ phủ. Màu sắc, tượng thờ, hoành phi, câu đối và nghi lễ tại phủ tạo nên một không gian vừa trang nghiêm, vừa gần gũi với đời sống tín ngưỡng của người Việt.

Hằng năm, ngày 3 tháng 3 âm lịch là ngày giỗ Mẫu Liễu Hạnh, cũng là dịp lễ hội quan trọng của Phủ Tây Hồ. Ngoài các nghi thức dâng hương, tế lễ, nơi đây còn gắn với hát văn, hầu đồng và thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu. Năm 2016, thực hành tín ngưỡng thờ Mẫu Tam phủ của người Việt được UNESCO ghi danh là Di sản văn hóa phi vật thể đại diện của nhân loại.

Ngày nay, Phủ Tây Hồ không chỉ là điểm đến tâm linh, mà còn là một phần ký ức văn hóa của vùng Hồ Tây. Đến đây, du khách có thể cảm nhận sự giao hòa giữa cảnh sắc sông hồ, tín ngưỡng dân gian và đời sống tinh thần bền bỉ của người Hà Nội.